Żelazo (Iron , Fe)

Wartości referencyjne:
50-175 mikrogramów/dl
Mężczyźni: 8,9-30,4 mol/l
Kobiety: 11,6-30,4 mol/l
zapotrzebowanie dzienne: 12 - 15 mg


Żelazo jest jednym z niezbędnych minerałów, potrzebnych do życia i prawidłowego funkcjonowania organizmu. W ludzkim ciele większość żelaza zawarta jest w czerwonych krwinkach krwi, przekazując tlen do wszystkich komórek w organizmie. Żelazo jest także zaangażowane w produkcję ATP (adenozynotrójfosforanu- związku, będącego źródłem energii). Dodatkowo żelazo gromadzi się w wątrobie, szpiku kostnym, śledzionie i mięśniach.
   


Brak odpowiedniej ilości żelaza w organizmie prowadzi do niedokrwistości (anemia). Objawami tego zaburzenia są głównie osłabienie i zmęczenie (stąd ludzie, którzy mają niedobór żelaza bardzo szybko się męczą, ponieważ ich komórki nie otrzymują odpowiednich ilości tlenu). Kobiety w ciąży, młode kobiety w wieku rozrodczym, a także dzieci to osoby, które są znacznie bardziej narażone na niedobór żelaza. Anemia może przyjmować postać łagodną, umiarkowaną lub ciężką. Zależy to od różnych czynników. W każdym razie, chorobę mogą wywołać różne warunki, jakie zachodzą w organizmie, np. krwawienie z wrzodów, miesiączka, ciężkie urazy, operacje lub guzy złośliwe. Może to być również spowodowane przez ubogą dietę, ciążę, a także zbyt szybki wzrost, który pojawia się w okresie niemowlęctwa, wczesnego dzieciństwa i dorastania. 

Z drugiej strony zbyt duże stężenie żelaza w organizmie może prowadzić do stanu zwanego hemochromatozą, co powoduje cukrzycę, uszkodzenie wątroby i przebarwienia skórne. Z tego względu nie należy przyjmować suplementów żelaza na własną rękę.

Prawidłowy poziom żelaza może zapobiegać:
- Niedokrwistości (Anemii)
- Wydolności wysiłkowej
- Kaszlowi związanemu ze stosowaniem inhibitorów konwertazy angiotensyny
- Zespołowi nadpobudliwości psychoruchowej (ADHD)
- Niedoborowi żelaza u niemowląt i dzieci

Źródła żelaza w diecie
Istnieją dwa rodzaje żelaza, które można otrzymać stosując prawidłową dietę: hemowe i niehemowe. Organizm o wiele łatwiej wchłania żelazo hemowe. Najlepszymi źródłami tej formy żelaza są obecne w wątróbce i innych podrobach, chude czerwone mięso, drób, ryby i skorupiaki (ostrygi). Źródłem żelaza niehemowego są: suszona fasola, groszek, rośliny strączkowe, orzechy, nasiona, ziarna zbóż, ciemna melasa oraz zielone warzywa liściaste. Istnieją dodatkowe substancje odżywcze, które pomagają lepiej przyswajać tę formę żelaza. Jest to między innymi witamina C, wapń (w tym produkty mleczne), herbata, otręby oraz nieprzetworzone produkty pełnoziarniste.



Żelazo na każdy dzień
Aby zachować pełną równowagę organizmu każdego dnia trzeba przyjmować odpowiednie dawki magnezu. Są one określone dla wszystkich grup wiekowych i obu płci.

DZIECI
Należy pamiętać, że nie można podawać suplementów żelaza u dzieci i młodzieży przed 18 rokiem życia bez kontroli lekarza. 
- Niemowlęta od 7 do 12 miesiąca życia: 11 mg na dobę
- Dzieci w wieku 1 – 3 lat: 7 mg na dobę
- Dzieci w wieku 4 – 8 lat: 10 mg na dobę
- Dzieci w wieku 9 – 13 lat: 8 mg na dobę
- Chłopcy w wieku 14 – 18 lat: 11 mg na dobę
- Dziewczęta w wieku: 14 – 18 lat: 15 mg na dobę

DOROŚLI
- Mężczyźni w wieku 19 – 50 lat: 8 mg na dobę
- Kobiety w wieku 19 – 50 lat: 18 mg na dobę
- Dorośli po 51 roku życia: 8 mg na dobę
- Kobiety w ciąży (między 14 a 50 rokiem życia): 27 mg na dobę
- Kobiety karmiące piersią (między 14 a 18 rokiem życia): 10 mg na dobę
- Kobiety karmiące piersią (po 19 roku życia): 9 mg na dobę

Żelazo może wchodzić w interakcje z niektórymi lekami powodując liczne objawy. Są to:
- Allopurinol
- Niesteroidowe leki przeciwzapalne
- Cholestyramina i kolestypol
- Leki zobojętniające sok żołądkowy
- Tetracyklina 
- Chinolina
- Inhibitory konwertazy angiotensyny
- Leki stosowane w leczeniu wrzodów
- Środki przyjmowane w terapii choroby refleksowej przełyku oraz innych problemów z żołądkiem
- Bisfosfoniany
- Karbidopy 
- Lewodopy
- Lewotyroksyna


Prosimy oceń
stronę/treści:
  
5/5, ocen: 2
Fe
Ocena: 100 % na 100%
Liczba opinii: 2


Zobacz również - choroby, artykuły:

Bilirubina całkowita
Hemoglobina
Karmienie noworodka

Badania, wyniki:

Ferrytyna
Żelazo







Na stronie:

W czytelni:




Tagi